سرآغاز

سرگشته ی راه حق

آرمان شهرکی
is.jpg

کاردینال مارتینی در آخرین نامه ی خود به فیلسوف و رمان نویس ایتالیایی؛ اُمبرتو اِکو که در کتابی تحت عنوان «ایمان یا بی ایمانی» به فارسی و با عنوان «انسان غیرمذهبی کجا به اشراق دست می یابد؟» ترجمه و ارایه شده است؛ بحث اصلی خویش را با طرح یک پرسش مهم آغاز میکند: چه چیزی یا کسی انسان غیر مذهبی را هدایت می کند؟

درآمدی بر نسبت جنسیت و فضا/ زن معماری و شهر

شادی عزیزی
ERA-March-1024x734.preview.jpg

آیا فضا جنسیت دارد؟ یا فضا جنسیتی میشود؟ آیا میان «جنسیت و فضا» در معنی عام و «شهر و معماری» در معنای خاص آن رابطهای وجود دارد؟ شاید اگر همچون زیمل شهر مدرن را هویتی جامعهشناختی که به نحوی فضایی شکل گرفته است تصور نماییم، آنگاه ارتباط میان جنسیت و فضا دور از ذهن نباشد. یا این سخن هانری لوفبور که «آنچه معماران و شهرسازان بنا میکنند تنها فضای فیزیکی و کالبد شهر است و برای...

درنگی بر چهل و پنج سال فیلم سازی کیانوش عیاری

حبیب باوی ساجد
105_438.jpg

تصویر: عیاری
کیانوش عیاری به روایتِ تاریخ، بیست وسومِ اردیبهشت ماهِ سال یکهزار وسیصد وسی در اهواز و در جوارِ کارون متولد شد. باز به گواه تاریخ، عیاری درایامِ کودکی شیفته ی سینما شد وشاید تخمِ این عشق را نخستین بار دایی اش کاشت که به مناسبتی دوربین به او هدیه داد، وپس از آن بود که

معنای پول در عرف

شایسته مدنی
IMG_3066.jpg

تصویر: بازار محلی استان مازندران، تابستان 1388

ارتباط هنجارها و ارزش‌های پولی با دیدگاه رفتارگرایی پیتر بلاو در پیوند است. به نظر او مکانیسم‌هایی که میان ساختارهای اجتماعی پیچیده میانجی می‌شوند، هنجارها و ارزش‌هایی‌اند که درون جامعه وجود دارند. این هنجارها و ارزش‌ها به گونه‌ای غیرمستقیم تبادل اجتماعی را امکان‌پذیر می‌سازند...

بازخوانی اثر ژرژ مونن در عصر حاضر

نویسنده آنماری هودبین برگردان سمیه فاضلی و مهناز کمانکش
LING_401_L204.jpg

مشکلات تئوری ترجمه، یکی از آثار ژورژ مونن می باشد که با نشر این اثر تحت تأثیر بسیار قرار گرفتیم. مطمئنا اثر او نشانگر کاری طولانی مدت در دوران اخذ مدرک دکتری اش بود و نیز علمی که در پس این اثر می باشد همگان را به شگفتی وامی دارد. ما می توانیم اطلاعات و منابع بسیاری را راجع به زبان‌شناسی آمریکایی پرکاربرد،به ویژه توسط بلوم فیلد، زبان‌شناسی دانمارکی بکار رفته توسط یلمسلف و یا زبان‌شناسی...

پدیدار شناسی سلامت و ناخوشی(1)

وود کراک برگردان مژگان مسعودی
دایره المعارف انسان شناسی پزشکی

در ربع آخر قرن بیستم، رویکرد جدیدی در حوزۀ علوم اجتماعی و به خصوص انسان شناسی  رفته رفته ظاهر شد؛ در این رویکرد به‏جای توصیف بدن در سلامت و ناخوشی به صورت یک شئ، آن را موجودی زنده در نظر می گیرند و به دقت تبیین می کنند. تجربۀ سلامت و ناخوشی موضوع اصلی انسان شناسی پزشکی است اما دیگر رشته های علوم اجتماعی و علوم بهداشتی مانند جامعه‏ شناسی، فلسفه، پرستاری و پزشکی جامعه نگر ...

بروز فرهنگی روان‌رنجوری / انسان‌شناسی و روان‌کاوی(5)

وود کراک برگردان فاطمه سیارپور
دایره المعارف انسان شناسی پزشکی

چنان‌چه فروید تأکید کرده است، نشانه‌ها ضرورتن فرایندهای آسیب‌شناختی نهفته را آشکار نمی‌کنند. مسئله‌ی مهم فهم ساختار روانی نهفته است: یک ترس یا یک وسواسی ممکن است بیان یک ساختار روان‌رنجوری هیستریک یا وسواسی یا نشانه‌های یک روان‌پریشی باشد. اگرچه ممکن است ساختارهای شخصیت یا روان‌پریشی شخصی در شیوه‌ای کاملن متفاوت بروز یابند، با این حال در مقابل دلایلی مقاومت می‌کنند که فرایندهای ...

مقالات قدیمی: نسل نیکبخت نه گمشده نه از دست رفته ( قسمت دوم )

نوشته: مالکم کاولی/برگردان: احمد میرعلائی/ آماده سازی برای انتشار: نیلوفر علی پور
عکس: 

من همه آنان را می‌شناختم و برخی از آنان رفیق دیرینه‌ام بودند، اما از حدود سال 1942 به بعد دیگر کمتر آنان را می‌دیدم. تا آن وقت جنگ دوم جهانی آن‌هایشان را که فعال بودند پراکنده کرده بود. من مرد کری بودم که در خانه‌ای ییلاقی زندگی می‌کردم و باغچه‌ای را بیل می‌زدم. بعضی از آن‌ها را در مسافرت‌های هفتگی‌ام به نیویورک که هنوز مرکز حیات آدمی بود - اما، به نظر من، به دلیل وجود گروه سنی جوان‌تر دیگر داشت از

درباره عشق

زهره نظام محله
darbare-eshgh-w600.jpg

مقدمه این کتاب با داستان عشق عرفانی در فرهنگ اسلامی با شور عاشقانه زنی آغاز شده و نظریه عشق عرفانی برآیند تنش و هم کنشی میان دو نوع عشق بوده است: عشق حقیقی از یک سو و عشق مجازی از سوی دیگر.در قرآن هم سه نوع تجربه عاشقانه را می توان مشاهده نمود: نخستین نوع تجربه عاشقانه را می توان در داستان یوسف و زلیخا یافت. تجربه عاشقانه ...

گزارشی از دو نشست در زمینه سفرنامه‌نویسی

مانا کبیری
1560A.jpg

در هفته‌ای که گذشت، دو کارگاه و نشست در زمینه سفرنامه‌نویسی برگزار شد. یکی به همت مسئولان همایش سفرنامه‌نویسی ناصرخسرو و دیگری با تلاش انجمن علمی گردشگری ایران. در زیر چکیده‌ای از مباحث مطرح شده در هر کارگاه بیان می‌شود.

گفتگو با ناصر فکوهی : وداع با طبیعت

نسیم بیداری
images.jpg

این پرسش از دیدگاه انسان شناسی جدید، پرسش ساده ای نیست و بسیار مناقشه برانگیز است. در حقیقت تا مدتهای بسیار زیادی یعنی تا نیمه قرن بیستم تصور بیشتر این بود که رابطه انسان و طبیعت یک رابطه «گسستی» است یعنی انسان با ابزرا ساز شدن و  زبان از طبیعت «بریده» و مرز روشنی میان آنها وجود دارد. اما  داده های مختلف بوم شناختی،  رفتار شناسی جانوری، عصب شناسی روانی، باستان شناسی و البته انسان شناسی

چرا نرگاقت

روبرت صافاریان
Negaght-Arak_Hooys.jpg

چرا لازم است درباره نرگاقت، مهاجرت جمعی و سازمان یافته ارامنه عمدتاً روستایی ایران به ارمنستان شوروی در سال های بعد از جنگ جهانی دوم، صحبت کنیم؟ پرداختن به این واقعه تاریخی مهم در تاریخ یک اقلیت دینی ـ قومی در ایران چه درسهایی به ما می آموزد و چه گونه درک ما را از زندگی اجتماعی مان و مناسبات اقلیت های کشور با جامعه بزرگ به واقعیت نزدیک تر می سازد؟

درباره حمید سمندریان؛ تئاتر مثل هوا است!

مريم منصورى
samandarian.preview.JPG

گفتى قبل از تئاتر یک حرفه اى یاد بگیر. نمى خواهم پس از مرگ دستم از قبر بیرون بماند که تو در هوس هنر مانده اى و به لحاظ اقتصادى زندگى  ات متزلزل است.گفتم: باشد.زورگویى ات چربید پدر جان! اما هیچ وقت از راه مهندسى شوفاژ زندگیم نچرخید. آن هم شوفاژ سانترال! امروز دیگر سیستم شوفاژها هم تغییر کرده است. دیگر از آن مهندسى چیزى در ذهنم باقى نمانده است. اگر الآن تئاتر تعطیل شود، حتى فکر تأسیس یک دفتر

تعریف دشمن: درباره کال اشمیت (لوموند دیپلماتیک: آوریل 2014)

نیلس آندرسن برگردان شیرین روشار
Carl_Schmitt.jpg

تصویر: اشمیت
در بین متفکران چپ و راست (در فرانسه، از ریمون آرون گرفته تا اتی ین بالیبار) بیشمارند کسانی که با کارل اشمیت (۱۹۸۵-۱۸۸۸)، با وجود شهرت مشکوکی که دارد، مباحثه یا گفتگو کرده اند. این حقوقدان کاتولیک در تدوین قانون اساسی جمهوری وایمار که آن را «زیبا، تقریباً بی عیب و نقص» تلقی می کرد، شرکت  داشته است؛ ولی از آنجا که از طرفداران یک دولت مقتدر و

دیدگاه های تکاملی و بوم شناسی (قسمت دوم)

آن مکی روی برگردان مهسا شیخان
download.jpg

مباحثاتی در حوزه بوم شناسی پزشکی
بوم شناسی پزشکی از سوی انسان شناسان پزشکی و انسان شناسی پزشکی انتقادی که نظریه انطباق، و یا انطباق گرایی، را از منظر سیاسی محافظه کارانه می دانند، مورد انتقاد قرار گرفته است. با این باور که نظریه انطباق سلامت نامناسب و ضعیف را به عنوان شاهدی بر ژن های غیر برتر

زبانشناسی گزاره­ ای و ادراکی فرانسوی

الهه کلباسی
Electre_978-2-7453-1549-6_9782745315496.jpg

در این اثر ادبی، متیو والت به فرضیه ­ای می­ پردازد که بر اساس آن روانساختاری زبان گوستاو گیوم به عنوان نخستین زبان­شناسی ادراکی در زبان فرانسه مطرح می­ گردد. این کتاب به پنج بخش و دوازده فصل تقسیم شده است. در بخش نخست، به پدیدار شدن موضوع بیان و علوم ادراکی در نیمه دوم قرن بیستم پرداخته می­ شود. سه بخش عمدۀ این اثر به تجزیه و تحلیل نظریۀ گیوم اختصاص یافته است.

تولید و حق شهر از نگاه هانری لوفبور

سیمون پارکر برگردان و تلخیص: ملیحه درگاهی
the-right-to-the-city.jpg

تولید شهر: در چنین لحظه ای است که سبک تولید بر یافته های تاریخ چیره شده، آنها را پیش می برد و در درون خود ادغام می کند، "خرده نظام هایی" (sub- systems) که پیش از سرمایه داری و بدون اینکه حتی برنامه ریزی برای بنیان خود به عنوان یک مجموعه ی منسجم داشته باشند، پایه گذاری شده بودند ( به عنوان مثال

داستان گویی به زبان شعر، بررسی نثر روایت در رمان «جای خالی سلوچ»

رشید کاکاوند
c5bb28f4-8844-443c-8d17-e36183abed06.jpg

شکل برخورد نویسندگان روزگار ما با نثر و موازین و ویژگی های آن، با گذشتگان، بسیار تفاوت دارد. نثر در برابر شعر و نظم  در آثار قدما به صرف نثر بودن، قابل بررسی است. عوامل و اسباب زیبایی خود را دارد و معیار بررسی متون نثر قدیم. اما نثر در روزگار ما، بیشتر، یکی از عناصر مقوله ای ادبی به نام " داستان " است که در اصطلاحات ادبیات داستانی  " لحن"  داستان  را می سازد.

گیاهان بهاری و نقش آن در تغذیه مردمان کردستان

بیان علایی حسینی
Untitled1.jpg

مردم استان کردستان بواسطه طبیعت و محیط زیست شان همواره از انواع گیاهان منطقه ای و بومی بهره مند بوده، و با روییدن این گیاهان خودرو در فصلهایی از سال، چه به صورت خام و چه به صورت پخته از آنها در تهیه انواع غذاها و خوراک ها استفاده کرده اند. غذا و خوراک هر منطقه ای نشان دهنده یکی از ویژگی های فرهنگی آن دیار و سرزمین است. بطوریکه از نحوه تغذیه می توان با محیط زیست، اقتصاد و فرهنگ آن سرزمین آشنایی پیدا کرد.

مستند "آن سوی بزرگراه" ، ناهید رضایی

زهرا ملوکی
Untitled.jpg

به بهانه‌ی مستند "آن سوی بزرگراه" ، ناهید رضایی، 1386، 51 دقیقه.
خلاصه: مستندی درباره‌ی چند و چون طرح شدن و نیز اجرای مراحل اولیه‌ی پروژه‌ی بهسازی محله‌ی هفت چنار – بریانک در تهران که به شکل تطبیقی و البته عبرت آموز با طرح نوسازی محله‌ی "سن بلز" در پاریس مقایسه شده است.

خانواده ای که بودیم، خانواده ای که هستیم: درباره عکس های محسن راستانی

ناصر فکوهی
Mohsen Rastani (6).jpg

بسیاری از آثاری که در زمینه بازنمایی تصویری از جامعه ایرانی در سال های پس از انقلاب منتشر شده اند و به ویژه آن دسته از آثاری که در کشورهای غربی مورد توجه قرار گرفته و برخی از آنها برنده جوایز مختلف از جشنواره های معتبر جهانی شده اند، مواردی هستند که بیش از آنکه جامعه ما را بارنمایی کنند، تصویری را بازمی نمایند که مخاطب غربی تمایل دارد از این جامعه داشته باشد. در این سخن،  بر خلاف گفتمان رسمی

... و از دشواری‌های این شهر، وضعیت حمل و نقل عمومی آن است

فاطمه سیارپور
teh-mettro-2.jpg

درصد قابل توجهی از حجم ترافیک تهران به دلیل استفاده از خودروهای شخصی است که هنوز هم نهادهای دست‌اندرکار نتوانسته‌اند راه حلی با وجود توسعه‌ی قابل توجه ناوگان حمل و نقل عمومی شهر تهران، برای بیرون نیامدن آن‌ها و درنتیجه استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی پیدا کنند. بنابراین جای این پرسش است که چرا تهران با وجود این همه خطوط مترو، بی‌.آرتی، تاکسی، اتوبوس‌های شرکت واحد و غیره هنوز هم یک شهر پرترافیک و

جستاری فشرده بر زبان معماری فمینیستی

آرش بصیرت
CD082.jpg

زبانی که در کار برساختن فرم معماری است به شدت جنسیتی است، همان گونه که در تبیین نظم های کلاسیک، نظم دُریک را نرینه و نظم آیونیک و کُـرنتین را زنانه می دانیم و بعضا بر دوگانگی سازهْ نرینه / دکوراسیونْ زنانه نیز تاکید می کنیم. این جهت گیری زبانی عملا به یک بسط گفتمان مبتنی بر مرکزْ حاشیه در حوزه های مرتبط با معماری منتهی شده است که تبلور عینی ان را می توان در نحوه مواجه با مکان، فضا، برنامه،

آموزگاران مضطرب ( قسمت دوم)

فلورا یاسین برگردان گروه مترجمان پیشرو
url.jpg

از نظر فرانسوآ لانتوم و کریستوف حلو مدرسه و شاغلین آن امروزه با « دوره ای دست و پنجه نرم می کنند که در آن ویژگی ها و شرایط شاخه های مختلف اجتماعی دائما درحال تغییر و تحول هستند.» این دو جامعه شناس در تحقیق خود، سه حالت مختلف حرفه ی آموزگاری را توصیف می کنند : شروع ، تسلط و انصراف. در مرحله ی اول میل به انجام کار مورد علاقه...

مبانی یک علم ناموجود: انسان‌شناسی آنارشیستی

دیوید گربر برگردان رضا اسکندری
future

دولت‌ها خصلت دوگانه‌ی منحصر به فردی دارند. آنها هم‌زمان صور نهادی‌شده‌ای از یغماگری و سرکوب، و پروژه‌هایی آرمان‌شهرگرایانه هستند. خصلت اول بی‌تردید بازگو کننده‌ی آن چیزی است که دولت‌ها در عمل و توسط هر اجتماعی که سطحی از خودسامانی را تجربه کرده است، تجربه می‌شوند؛ در حالی که دومی آن شکلی است که دولت‌ها دوست دارند در سوابق مکتوب ثبت شوند...

طرح واره‌های معنا، ‎درس‌گفتار 7:‌ تاملاتی در باب سفر پیدایش

جردن پیترسون، ترجمه: مانی حمیدی و آران غریب‌پور
LOGO_mom7.jpg

دو داستان کهن اسطوره ای که امروزه نیز همچنان از اهمیت گسترده ای بر خوردارند کدامند؟  آیا این داستان ها فقط تلاشی شبه-علمی برای توصیف جهان اند در دوران قبل از گسترش روش تجربی علمی؟ عناصر و بن مایه های اصلی این داستان ها چه هستند؟ پیامد اینکه  ما خود را صرفا به عنوان موجوداتی متشکل از اشیاء و ماده می بینیم، چیست؟

چهره‌های اتنوموزیکولوژی، آندره شفنر

حامد جلیلوند
Schaeffner-Lewitsky.jpg

تصویر: لویتسکی و شفنر (سمت چپ)
آندره شفنر (1895-1980) انسان‌شناس و اتنوموزیکولوژیست فرانسوی که در پاریس به دنیا آمد و همانجا نیز درگذشت. شفنر عضو مرکز ملی تحقیقات علمی فرانسه (CNRS) بود و ریاست گروه اتنوموزیکولوژی موزه انسان را نیز برعهده داشت.

نقد و بررسی «در مدرسه شبانه روزی» اثر فئودور داستایوفسکی، ترجمه مهدی پرتوی

زهره روحی
480px-Vasily_Perov_-_Портрет_Ф.М.Достоевского_-_Google_Art_Project.jpg

فئودور داستایوفسکی (1821ـ 1881)  در داستان کوتاه « در مدرسه شبانه روزی»، پسر نوجوان روسی را معرفی می‌کند که از روستای دور افتاده‌ای به مدرسه‌ا‌ی شبانه روزی مسکو آمده. مدرسه‌ای خاص پسران خانواده‌های مرفه و رده‌ی بالای اجتماعی. او چیزی از این که چگونه این نوجوان به آنجا راه یافته نمی‌گوید اما در عوض با بیان عواطفِ سرکوب شده‌ی این نوجوان در سده‌ی نوزده، ما را با عواطفِ غمبار و احساس شرم او

با گلی امامی، حرف‌هایی درباره ترجمه و ادبیات: کاری را ترجمه می‌کنم که دوست بدارم

ندا عابد
emami.jpg

ترجمه های گلی امامی را همیشه بسیا ر دوست داشتم. نوجوان که بودم به کتابفروشی زمینه هم گه گاه سر می زدم، همیشه فکر می کردم چه طور می شود راهی برای دوستی با این خانم جدی و  شیک پیدا کرد. مترجمی که هم انتخاب ها و هم ترجمه هایش را دوست داشتم.این ویژه نامه وسیله ای شد هم برای پا گذاشتن در جاده ی دوستی با او و هم درک شیرینی محضرش برخلاف آن چه تا امروز فکر می کردم.

آیرین سی‌یراد؛ متخصص فضاهای خانگی هلندی

منیژه غزنویان
 یراد.jpg

خانم آیرین سی‌یراد[2] ویراستار کتاب «در خانه: یک انسان‌شناسی فضای خانگی»  است که برای اولین بار در سال 1999 توسط انتشارات دانشگاه سیراکوز[1] آمریکا منتشر و نسخه کاغذی آن ابتدا در سال 2006 روانه بازار شد. او در این کتاب، مقاله‌ای 22 صفحه‌ای با عنوان «پنجره‌های هلندی: تقوا و گناه زنانه[7]» دارد که در آن، تفسیری نمادین از ارتباط تاریخی بین زنان هلندی و پنجره‌های هلندی ارائه داده و بر همپوشانی دو مرز مهم فیزیکی و اجتماعی تاکید می‌کند.

تمامی حقوق این پایگاه برای «انسان شناسی و فرهنگ» محفوظ است.