قوم‌شناسی

  • کتاب «روایتی نو از جنبش و انقلاب جنگل» که تحولات نهضت جنگل را با نگاهی متفاوت بررسی می کند در بهمن ماه 1394 توسط نشر ژرف انتشار یافته است. برای آشنایی با ساختار این کتاب، فصل نخست آن در اینجا ارائه شده است:

    فصل اول

    طرح موضوع و فرضیه های اصلی

     

    طرح موضوع

    13 فوریه 2016
  • در تاریخ دیر پای این مرز و بوم آب همواره نقش کلیدی داشته و یکی از تنگناهای اصلی مردم ایران زمین به شمار می رفته است تا به آن حد ، که اگر سالی باران نمی بارید، زندگی مردم دست خوش خطر و نابسامانی قرار می گرفت. آب که به روستاها نمی رسید ، نه تنها مردم از تشنگی ، بلکه از گرسنگی نیز هلاک می شدند ، زیرا کشت زارها می خشکید و بیماریهای واگیر شایع می شد،از این رو برای نگهداری این مایع حیاتی در سالهای خشکسالی باید اندیشه ای می شد و این چنین بود که برکه بوجود آمد.

    برکه:

    10 فوریه 2016
  • مجسمه­ های تدفين ملنگان از شمال نيو ايرلند، بخشی از گينه ی نو امروزی، نمونه ­های برجسته ­ای از هنر تجسمی هستند. تراشکاری ­ها در مراسم مذهبی مرگ افراد متعلق به قبيله و هم برای مراسم ورود پسران قبيله استفاده می شد. کاشفان اروپايی اوايل قرن نوزدهم به اندازه­ ای شيفته ی مجسمه­ ها شدند که نمونه­ هايی را به اروپا و آمريکا آوردند. هنگامی که مبلغان مسيحی در اواخر قرن نوزدهم به نيوايرلند آمدند، کوشيدند تا جشن ­ها و تراشکاری­ های مرتبط با آن را سرکوب کنند، چرا که پيش ­تر نماينده ی عقايد بت ­پرستان بودند.

    07 فوریه 2016
  • دبا: نسخه دیجیتال دانشنامه­های «فرهنگ­مردم ایران» و «تهران بزرگ» بر روی سایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی قرار گرفت. به گفته معاون فناوری اطلاعات مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی در حال حاضر دو جلد نخست دانشنامه «فرهنگ­مردم ایران» شامل 573 مدخل بر روی سایت مرکز قرار گرفته است و مداخل مربوط به جلد سوم نیز در حال ورود به سایت است.همچنین جلد اول و دوم دانشنامه «تهران بزرگ» که مربوط به شمیرانات می­شود و حاوی 1480 مدخل است در سایت دائرةالمعارف بزرگ اسلامی بارگذاری شده است.

    07 فوریه 2016
  • واژۀ اَرا و اصطلاح اَرا کردن، درواقع معادل واژۀ آرا و آرایش‌کردن در فارسی معیار است (بیهقی، 1383: 37). آرا در فارسی معیار به معنی امر به آراستن است (عمید، 1363: 20) و هرگاه با کلمه‌ای دیگر مانند انجمن‌آرا، بزم‌آرا، رزم‌آرا و جهان‌آرا و ... ترکیب شود، مخفف آرایش و به معنی زیب و زیور است (همانجا). کاربرد این واژه و اصطلاحات مشتق‎شده از آن در شعر شاعران کلاسیک همچون فردوسی، منوچهری، نزاری‎قهستانی و غیره حاکی از پیشینۀ کهن این واژه در زبان و ادبیات ‎فارسی است. ظاهراً واژۀ آرا، در گویش سبزواری به‌صورت اَرا کاربرد دارد.

    31 ژانویه 2016
  • چهل و چهل و یکمین فصلنامه «فرهنگ مردم ایران» در واحد فرهنگ مردم مرکز پژوهش و سنجش افکار صدا و سیما انتشار یافت. در این شماره که مربوط به بازه زمانی بهار و تابستان 1394 است، بخشی از محتوای فصلنامه به موضوع سبک زندگی اختصاص داده شده است. با توقف انتشار فصلنامه «سبک زندگی» که یکی از فصلنامه­ های این مرکز بود، در هر شماره فصلنامه فرهنگ مردم ایران بخشی از مقالات به موضوع سبک زندگی احتصاص داده شده است. این موضوع در سخن سردبیر فصلنامه نیز منعکس شده است. خانم دکتر عظیمی­ فرد در سردبیر فصلنامه در سخن نخست این شماره نوشته است:

    31 ژانویه 2016
  • sapaincas

    مانکو کاپاک نخستین نفر از سیزده حکمران اینکا بود که پیش از ورود اسپانیایی‌ها در سال 1532 بر این تمدن حکومت کردند؛ این سیزده حاکم (که ساپا اینکا Sapa Inca و گاه صرفا اینکا) نامیده می‌شدند، سه حکمرانی را که در قرن شانزدهم و پس از آشنایی اینکاها با اسپانیایی‌ها فرمانروایی می‌کردند نیز شامل می‌شود. واژه‌ی کاپاک که در زبان که‌چوآ به معنی «اصیل‌زاده» یا «فردی با جایگاه بلندمرتبه» است، بعدها توسط بسیاری از حکمرانان و خاندان‌های شاهی نیز مورد استفاده قرار گرفت تا نشان‌گر قرابت آن خانواده‌ها با تبار سلطنتی مانکو کاپاک و اخلاف ان باشد.

    20 ژانویه 2016
  • (به مناسبت صدمین سال آغاز جنبش و انقلاب جنگل)

    18 ژانویه 2016
  • به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، آیین نکوداشت هشتادمین زادروز دکتر علی بلوکباشی، مردم‌شناس پیشکسوت شامگاه سه‌‌شنبه 22 دی‌ماه، با سخنرانی مجید غلامی‌جلیسه، مدیر عامل موسسه خانه کتاب، دکتر علی‌اشرف صادقی، زبانشناس و عضو فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دکتر ناصر تکمیل‌همایون، عضو هیات علمی پژوهشگاه مطالعات فرهنگی و علوم انسانی، دکتر اصغر کریمی، مردم‌شناس، دکتر ناصر فکوهی، عضو هیات علمی دانشکده علوم اجتماعی و دکتر علیرضا حسن‌زاده، رئیس پژوهشکده مردم‌شناسی و حضور جمعی از پیشکسوتان و اهالی فرهنگ به کوشش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) در سرای کتاب موسسه خانه کتاب برگزار شد

    17 ژانویه 2016
  • هنر، در بين کارکرد های ارتباطی، می ­تواند از لحاظ سبک سنجيده شود. کارکرد هنر نقشی ا­ست که در جامعه بازی می­کند، هنر، که از طريق محتوايش ارتباط برقرار می­ کند، در آيين­ ها، انتقال ارتباطات، و لذت زيبايی به کار رفته می­شود. ساختار ترکيب کننده­ ی اجزا و راهی­ برای کنار هم قرار دادن آنهاست. اين {ساختار} سبک {هنری} است. برای نمونه، هنر ساحل شمال غربی با سبک خاصی مشخص شده است، همان­ طور که از تصاوير اين بخش پيداست. چه مشخصه ­هايی آن سبک را به طور خاص متفاوت می­کند؟ هنر منطقه ی ساحل شمال غربی در درجه ی اول تراشکاری سه بعدی روی چوب است.

    17 ژانویه 2016

صفحه‌ها