ویژه‌نامه نوروز 1393

همچون سال‌های گذشته، ویژه‌نامه نوروزی از مجموعه ویژه‌نامه‌های «انسان و فرهنگ»، آخرین مطلبی است که پیش از تعطیلات نوروز بر روی سایت قرار می‌‌گیرد. این ویژه‌نامه حاصل کار بیش از صد نفر از همکاران انسان شناسی و فرهنگ است و امروز به صورت یک مجله الکترونیک در حدود دویست صفحه، در اختیار شماست و می‌توانید آنرا از پایان همین پست و در قالب سه فایل دنباله‌دار دانلود کنید. در اینجا، بار دیگر، وظیفه خود می‌دانیم از تمامی حامیان و همکاران «انسان‌شناسی و فرهنگ» که در روزهای آخر سال، ما را موفق به انجام این کار بزرگ کردند، صمیمانه تشکر کنیم به خصوص آنکه همه دوستان همچون همیشه تمام کارهای این ویژه نامه، از نوشتن تا حتی کارهای فنی و صفحه بندی آن را داوطلبانه انجام داده اند.

ایامتان به کام
نوروزتان سرسبز

ویژه نامه نوروز 1393

سخن سردبیر؛ امید بستن به ویرانگی

در دنیایی که بیش از پیش خود را ویران می‌کند سخن گفتن از آمدن بهار سهل ممتنع است، خاصه آنکه سنت پیشینیانت پاس‌داشت آمدن بهار در شکل برگزاری آیین‌ها و مناسک گوناگون و متفاوت نوروز باشد؛ سهل است زیرا هر سخن امید به بهبود وضعیت جهانی است که امروز در «چنبره‌ی مخلوقات انسان‌ساخت» هرچه بیش‌تر گرفتار می‌شود و ممتنع است زیرا هر بهار باید امیدی باشد به ساخت جهانی با ساحت بلند «پاس‌داشت دیگری» به مثابه یک انسان و تنها و فقط یک انسان و نه چیز دیگر! زیرا «امید» گوهر نایابی است که انسانیت امروز بیش از هر زمان دیگری بدان نیاز دارد تا در پناه آن بتواند دنیای امنی را به جای «خودویرانگری» برای «خود» و «دیگری» بسازد. و چه زیبا مولانا در دیوان شمس هزار آینه‌اش، نشانی امید را در ویرانه‌ها می‌دهد که:

«هر کجا ویران بود آن جا امید گنج هست»

و به تعبیر امروزی‌‌ها این نگاه چه «استراتژی» متفاوتی را در دل دارد و به ما بازماندگان می‌آموزاند که اتفاقن امید را نه در «هرجا» بجویید و به خود «امیدواری» دهید و خرجش کنید تا بلافصل به افسردگی‌های این‌زمانی دچار شوید - که پدیده‌ای آشنا برای ما مردمان معاصر است-، که باید هشیارانه دانست و آگاهانه فهمید امید کجا یافتنی است؛ آن‌جا که گنجی باشد؛ و طبیعتن در ویرانه‌ها! و این نظم ذهنی تودرتوی مولانا، برای شناخت هر‌چه بیش‌تر جهانی به کار می‌آید که بیش‌ازپیش ویرانه‌تر شده‌است و هرآینه به ویران‌گری بیش‌تر پیش می‌رود. از این رو آرزوی ما در «ویژه‌نامه‌ی نوروزی انسان‌شناسی و فرهنگ» برای همراهان و بزرگواران و پیش‌کسوتان داشتن و بستن امید به جهانی است که زیستن در آن هر روز سخت‌تر و تنگ‌تر می‌شود، از همان نوع امیدی که مولانا می‌گوید تا راهی باشد برای ساختن ساحتی پربار از اندیشه و عمل توأمان.

اما از این آرزو که بگذریم درباره‌ی این ویژه‌نامه چند مطلب گفتنی است:

اولین مطلب قدردانی از شماست، با صبغه‌ای از سپاس‌های آشنای انسان‌شناسی و فرهنگ برای همراهان همیشگی‌اش، از همان جنسی که سال 1392 دوبار در «یکشنبه‌های انسان‌شناسی و فرهنگ» اتفاق افتاد؛ بزرگداشت استاد محمد تهامی‌نژاد و استاد پرویز کلانتری؛ ساده، بی‌تکلف، بدون ارزش مادی اما مملو از قدردانی از بزرگان برای آن‌که در اوج بی‌بضاعتی‌مان بگوییم که سپاس‌گزارتلاش‌های بی‌نظیر همراهان‌مان هستیم و آنان را چون گنجی گران‌بها ارج می‌نهیم، به حکم آن‌که «دیگری»هایی هستند که به خلق فرهنگ و اندیشه‌ی انسانی برای ساخت جهانی امن برای «خود» و «دیگری» با ابزار قلم می‌اندیشند.

مطلب دیگر آن است که برای اولین بار در این ویژه‌نامه از همراهانی که زبان مادری‌شان غیر از زبان فارسی بود خواستیم تا یادداشت خود را به آن زبان برای‌مان بفرستند. آنان نیز دست‌ودل‌بازانه پذیرفتند. این حرکت به دلیل آن بود - البته بارها هم اعلام کرده‌ایم- که انسان‌شناسی و فرهنگ تنوع زبانی و فرهنگی را به رسمیت می‌شناسد و آن را ساحتی بزرگ برای امنیت جهانی می‌داند که بیش از هر زمان دیگری در آتش جنگ و فتنه می‌سوزد. پاس‌داشت زبان مادری «خود» و «دیگری» پاس‌داشت یکی از مخلوقات بی‌نظیر انسانی است و به دور از کوته‌بینی‌های رایج به رشد اندیشه دامن می‌زند و آن را پربارتر می‌کند، زیرا زبان فارغ از هر نوع گویش، لهجه و بیان، ظرف اندیشه است و آدمی تا به زبانی مسلط نباشد نمی‌تواند بیندیشد و زبان سیستمی نمادین برای اندیشه است. بنابراین ایجاد فضا برای گفتن به زبان‌های دیگر ایجاد فضایی برای اندیشیدن هرچه‌بیش‌تر است. تلاش می‌کنیم تا این حرکت ادامه داشته باشد و به عنوان الگویی پذیرفته‌شده علاوه بر وب‌سایت در سایر انتشارات نیز تداوم یابد.

به رسم ارزش‌گزاری به تلاش‌های شما عزیزان اعلام می‌کنیم که مسئولیت هرگونه خطا و اشتباه در این ویژه‌نامه بر عهده‌ی اینجانب است و از دوستان خواهشمند است در صورت مواجه‌شدن آن را به آدرس ایمیل fsayyarpour@gmail.com اطلاع دهند تا در نسخه‌ی دوم مرتفع شود. در پایان با اعلام مجدد آرزوی داشتن و بستن امید به ساختن جهانی پربارتر و مملو از نیروی سازنده‌ی خیر و حیات و نه نیروی تخریب‌کننده‌ی شر و مرگ، سلامتی و پایایی و پویایی برایتان آرزومندم.

فاطمه سیارپور

 

 

فهرست مطالب ویژه‌نامه:

سخن سردبیر/ فاطمه‌سیارپور      

نوروزنامه 1393/ ناصر فکوهی 

 

• بهارانه 

قطعه‌ای از سهروردی/ محمدرضا اصلانی 

بنویس از امید، از سپید، از پگاه/ سعیده بوغیری   

پس برای امسال نیز تنها به کاربُنی نیاز بود/ داروین صبوری         

روزگاری که چون باد گذشت/ کاوه فرهادی

 

 به زبان مادری     

تبریک به زبان عربی/ قاسم منصور آل کثیر

تبریز جانیمسان منیم / اصغر ایزدی جیران  

وتی لبظِ واهگ / عبدالوهاب شهلی‌بر       

نوروز به زبان عربی/ حسین عباسی

نەورۆزی ٢٧١٤ (همراه با ترجمه فارسی)/ سامال عرفانی 

شادمانی دژواره کان شادمانی دریژ خانه کان (همراه با ترجمه فارسی)/ بیهروزی غه‌ریب پور    

 

•  شادباش‌ها    

تقدیم به خانواده انسان شناسی و فرهنگ/ صدیقه پیری    

شادمانی/ میلاد حسن‌نیا  

زمین می گردد... /  آزاده حقگو

یک یادداشت معمولی/ احمد شاکری     

بهاریه/ محمد عامریان    

نود و دویی که گذشت/ نسترن محمودزاده         

در خیالِ آغوش بهار بودن/ مجید ملکان  

چراغی روشن/ اولدوز نژادی  

نوروز را دوست می‌دارم.../ روح اله نصرتی   

 

•  سال 92 که گذشت

تعهد انسان‌محورانه‌ی باستان‌شناس/ لیلا پاپلی یزدی        

مردم‌نگاری شناختی دوسویه: از خود تا دیگری/ محمد چقلوند    

به بهانه شادباش نوروزی دیگر/ مریم دژم‌خوی    

بدل از بهاریه؛ شهری که میلی غریب به تباهی دارد/ علی رنجی‌پور

بهاری دگر آمده است .../ ندا زندی       

طعم شیرین معجزه «امیدواری»/ لایکا شریفی صادقی       

سال نو و مردی که می‌نوشت.../ رامتین شهبازی  

مردم تدبیر و امید/ زیبا مغربی    

جاده‌های سرزمین من/ محبوبه هنریان    

 

در راه سال 93 و آرزوها

محیط زیست و نوروز 93/ کیوان حق نظری       

جنگ زشت است فوتبال زیباست/ ابراهیم خدایی 

جهان در دوگانگی/ فاطمه سیارپور        

شاید باید بدیلی برای آروز کردن یافت/ محمد شلیله      

آرزوهای من/ هما مداح 

نخ اتصال/ زهرا ملوکی  

 

روایت از خود

سال پذیرش واقعیت‌ها/ زهرا اسکندری   

همراهان زندگی/ محمدامین جاوید         

یاد باد/  یاسمن جاوید  

حیرانی/ حامد جلیلوند

بهارهای زندگیم / زهره دودانگه  

از شکفتن، نهراسیم/  منیر رجبی  

نگار و نگارآفرین/ جبار رحمانی 

راز دیگرگون شدن یک فرهنگ/  منیژه غزنویان    

هفت سین سی و چهارم/ ناصر فکوهی   

ماه نوروز و نوروز شد، صبح پیروز شد!/ عمران گاراژیان 

قفل و کلید نوروزی/ شایسته مدنی        

دختر یا پسر؟ این ابزار کوچک جادویی!/  مهدیه‌ میرناصری    

 

روایت از دیگری    

که ما خود درد این خون خوردن خاموش می دانیم/ سمیه امیری  

این لحظه‌ی آغاز صدایی است که می‌ماند؛ یا پایان کبوترها؟/  بهناز بوذری 

هندوستان سرزمین همدلی/  نغمه دادور  

گفت‌ و گوی جمعی با حمامی‌های عاشق‌آباد اصفهان/  زهره روحی         

مکرمه قنبری/ محدثه طاهرپور    

چنین کنند بزرگان/ عبدالحسین نیک‌گهر  

کج بشینیم، راستشو بگیم/ سعید یعقوبیان

 

•  نوروز و مناسک نوروزی

تحول صداها از «نوگ روچ» تا «نوروز»/ سهند اطهری     

گذری بر آیین‌های نوروزی/ افسر افشار نادری    

نگاهی نو به نوروز/  آذر امامی   

وظیفه سنگینی بر دوش شما عزیزان است/ نفیسه امامی    

نوروزتان همیشگی باد/ یحیی آریا بخشایش       

عیدهای جامانده/ یاسمن اوحدی

رمز پایایی سنت‌های ایرانی در آئین‌های نوروزی/ علی بلوکباشی   

چیدن هفت‌سین وسط ماه مارس/ حمیرا بنایی‌فر   

بهار آن پریروزها/ محسن حافظیان 

مریم حسین‌یزدی/ آغازی دوباره 

برای بهاری که در راه است/ راحله خاکباز

نو بهار ۹۳/  مرضیه دافعیان       

هفت‌سین نوروزی/ ملیحه درگاهی         

سال‌های نوی دور از خانه/  سیما ذوالفقاری       

حوزه فرهنگی نوروز/ مینو سلیمی         

نوروز ما و نوروز آنها/ سیاوش شوهانی  

«ما» و «آنها» در عید نوروز/ مهرناز عطاران        

نوروز سقز در سه اپیزود؛ مرروی گذرا به تغییرات یک آیینِ سنتی/ بیان علایی حسینی       

زندگی بسان یک سال با چهار فصل/ امیر غریب عشقی    

فیروز مقدس/ سودابه فضائلی    

نوروز/ رقیه محمدزاده   

تخت جمشید یا گردونه‌ی خورشید/ بهار مختاریان

سمفونی زیبای طبیعت و فرهنگ در نوروز (من و ساقی)/  جواد مسکینی  

آیین نوروزی و کارکردهای آن/ حسین میرزایی  

فصل شکوفه‌ها/  زهره نظام محله

گزارش تصویری از مراسم نوروزی در روستای «سی سیر»/ عبدالعزیز مولودی       

لباس عید، از آقا سید تا هاکوپیان/ سید علیرضا هاشمی    

ماهی قرمز کوچولو!/ امیر هاشمی مقدم   

 

گوناگون

«ساختن تاریخ» و توهم انسان مدرن/ مهرداد امامی       

جویس، صدایی در انبوه صداها/  محمد تهامی‌نژاد

روزه‌ی شاه پریان در استان خوزستان/ نسیم خواجه‌زاده    

زنان و تعقیب بیانتهای زیبایی آرمانی/ لادن رهبری        

طرح اولیه فیلم مستند: هندسه گردون، هندسه شکسته در باغ ایرانی/ حمید سهیلی  

فیس‌بوک: اجتماع کاربران با صورتک انسانی/ پرویز صداقت        

پریشانم/ محمد عارف   

شبحی درآسمان خاورمیانه به پرواز درآمده است!/ ناصر عظیمی   

انسان‌شناسی و فرهنگ؛  فضای جبران کمبودهای آکادمیک ما/ نعمت الله فاضلی    

جاسمین غمگین، رایان تنها/ زهره محمدیان مغایر 

تحول خانواده‌های ایرانی/ مرتضی منادی 

 

آن‌ها که رفتند...

 

حضور در جهان واقعی

         

ویژه‌نامه‌های سال‌های پیش:

مجله «انسان و فرهنگ» ویژه نوروز 1392
http://anthropology.ir/node/18748

مجله «انسان و فرهنگ» ویژه نوروز 1391
http://anthropology.ir/node/12899

مجله «انسان و فرهنگ» ویژه نوروز 1390
http://www.anthropology.ir/node/10236

ویژه‌نامه دومین گردهمایی مدیران و اعضا و هشتمین سالگرد «انسان‌شناسی و فرهنگ»
http://anthropology.ir/node/21139

ویژه‌نامه نخستین گردهمآیی مدیران و اعضا و هفتمین سالگرد «انسان‌شناسی و فرهنگ»
http://anthropology.ir/node/14190

ویژه‌نامه ششمین سالگرد «انسان‌شناسی و فرهنگ»
http://anthropology.ir/node/10952

 

 صفحه ویژه نامه ها
http://www.anthropology.ir/magazine

 

 

دوست و همکار گرامی

چنانکه از مطالب و مقالات منتشر شده به وسیله «انسان شناسی و فرهنگ» بهره می برید و انتشار آزاد آنها را مفید می دانید، دقت کنید که برای تداوم کار این سایت و خدمات دیگر مرکز انسان شناسی و فرهنگ، در کنار همکاری علمی،  نیاز به کمک مالی همه همکاران و علاقمندان وجود دارد.

کمک های مالی شما حتی در مبالغ بسیار اندک، می توانند کمک موثری برای ما باشند:

 

شماره حساب بانک ملی:

0108366716007

 شماره شبا:

 IR37 0170 0000 0010 8366 7160 07

 شماره کارت:

6037991442341222

به نام خانم زهرا غزنویان

 

پیوستاندازه
PDF icon 22280-4.pdf1.78 MB
PDF icon 22280-4.pdf1.95 MB
PDF icon 22280-4.pdf1.66 MB