دیاسپورای ایرانی

توضیحات طبقه‌بندی (فرزند)

دیاسپورای ایرانی
ایران در طول تاریخ  چند هزار ساله خود، هر چند بسیار مهاجر پذیر بوده و اقوام متعددی را در خود پذیرفته و تمدن و هنر و فرهنگ های ایرانی عمدتا کار همین اقوام هستند که از غرب و شرق و شمال و جنوب در دوره های مختلف وارد این سرزمین شده  و در آن ساکن شده اند، خود کمتر مهاجر فرست بوده است. دو موج بزرگ مهاجرتی در ایران رخ داده است:  نخست در قرن دهم میلادی، موج زرتشتیانی که به تدریج از جنوب ایران به هند رفته و در آنجا جماعت «پارسیان» را بنیان گذاشتند ، جماعتی که امروز  یکی از موفق ترین گروه های قومی  جا افتاده در این کشور به حساب می آید.  و سپس موج گسترده  مهاجرت سال های آخر رژیم گذشته و سال های  اول انقلاب اسلامی در ایران که به دنبال ناآرامی های سیاسی و و جنگ تحمیلی  و سپس شرایط سخت سال های پساا انقلابی گروه بزرگی از ایرانیان روانه کشورهای دیگر شدند. شمار ایرانیان مهاجر در حال حاضر مشخص نیست و قابل اعتماد ترین بر آوردها، آنها را (در نسل اول تا سوم)  در طیفی بین یک تا میلیون نفر قرار می دهند که عمدتا در کشورهای اروپای غربی و از آن بیشتر در آمریکا زندگی می کنند. مطالعات پراکنده ای که درباره این دیاسپورا انجام گرفته اند، عموما نشان دهنده سطح نسبتا بالای انباشت سرمایه های فرهنگی و اقتصادی آن است که بخشی از آن در کشور منشاء انجام گرفته است. این دیاسپورا همچنین بسیار فعال  بوده و پیوندهای خود را باسرزمین مادری به صورت فیزیکی و از طریق مسافرت های متعدد به ایران و همچنین سفر اقوامشان به خارج از ایران و همین طور از طریق موج گسترده ای از ادبیات و فعالیت های فرهنگی، علمی، رسانه ای و غیره حفظ کرده است. اکثر مشاهدات و مطالعات نشان دهنده تعلق هویتی  دیاسپورای ایرانی به فرهنگ مادر هستند که حتی تا نسل سوم نیز ادامه داشته اند.  همچنین حضور این دیاسپورا، به مطالعات و انتشارات گسترده ای به زبان های غیر فارسی به ویژه انگلیسی و سپس فرانسه درباره ایران و ترجمه برخی از آثار  ایران نیز انجامیده است.

هر چند مسئله «بازگشت» دائما درباره این دیاسپورا مطرح می شود، اما تجربه های دیا سپوراهای دیگر  نشان می دهند که اگر هم بازگشتی  در آینده وجود داشته باشد، محدود خواهد بود. بنابراین موقعیت دیاسپورایی، برای این گروه از ایرانیان و امواج احتمالا بسیار ضغیف تر آتی ، موقعیتی پایدار خواهد بود که همراه خود فرهنگ ویژه ای را نیز ایجاد می کند: فرهنگ غربت، هویت های دو یا چند گانه، تمایل و تلاش برای بازیابی ریشه ها و همچنین فرهنگ و تاریخ و جغرافیای مهاجرت، روابطی که در طول محور های متفاوت میان مهاجر سرزمین منشاء و سرزمین مقصد به وجود آمده و تحول یافته است. از این رو انسان شناسی و فرهنگ بر آن شد تا صفحه مستقلی را به دیاسپورای ایرانی اختصاص دهد. این صفحه مکمل صفحات دیگری خواهد بود که از یک سو صفحه «جهانی شدن و مهاجرت»( بررسی هر دو پدیده جهانی شدن و دیاسپوراهای غیر ایرانی) و صفحه جدید « نگاه از برون» (نگاه به ایران از بیرون از آن، چه به وسیله غیر ایرانیان و چه به وسیله ایرانیان، چه در بعد تاریخی و چه در بعد معاصر)  خواهد بود. این صفحه نه فقط جایگاهی است برای تحلیل ها و نوشته ها، مقالات، معرفی فعالیت ها و مراکز و موقعیت ها دیاسپورای ایرانی، بلکه همچنین جایگاهی برای ارائه شرح حال ها، گفتگوها، روایت های این مهاجرت.