سرآغاز

انسان شناسی جنسیت

ریشه‌شناسی واژة «زن »(زادن، زندگی بخشیدن؛ دانستن)

ليلا عسگري
th3.jpg

تصویر: پرده نقاشی ایمان مالکی 
زن /zan
واژة فارسی زن  در اوستا به صورت‌های  gnā  به معنی «همسرِ ایزد»، , ~ jnā  -gәnā، « همسر، زن» و نیز jaini- «همسر» آمده است. در متن‌های فارسی‌میانه  نیز صورت‌های zan «زن، همسر» وziyānag  «زن جوان» موجود است. در متن گزیده‌های زادسپرم (بخش اول، فصل 18)  که به «گزینش زن خوب، بنابر آرزوی خود و خواست پدران ...» اختصاص دارد، آمده:

حذف زنان از فرهنگ مردان (2)

دوروتی اسمیت ترجمه زهره دودانگه
women's rights

تصویر: صفحه عنوان اثر ماری ولستون کرفت (Mary Wollstonecraft) (ویرایش 1792 امریکا) با نام دفاع از حقوق زنان: با تاکید بر موضوعات سیاسی و اخلاقی. صفحۀ مقابل دستنوشتۀ مدافع حق رای زنان سوزان آنتونی (Susan B. Anthony) است (ماخذ: دایره المعارف بریتانیکا).

حذف زنان از فرهنگ مردان (1)

دوروتی اسمیت ترجمه ی زهره دودانگه
dorothy smith

تصویر: دوروتی اسمیت
متون، گفتمان و قدرت: حذف زنان
روابط قدرت در جامعه ای مانند جامعه ما توسط متون، واژگان، اعداد و تصاویر بر روی کاغذ، رایانه ها، تلویزیون و صفحات نمایش فیلم هدایت می شوند. متون نخستین واسطه های قدرت هستند (هرچند ذات و رکن اصلی آن نباشند).

درباره ی مستند "ناخوانده در تهران"، مینا کشاورز، 1389

زهرا ملوکی
صحنه از مستند "ناخوانده در تهران"، مینا کشاورز،1389، (4 دقیقه و 52 ثانیه)

ناخوانده در تهران" یک مستند "خود بیان گر" از زندگی کارگردان این اثر است. مینا کشاورز که برای مهاجرت به تهران با مهدی ازدواج کرده از تصمیمش پشیمان شده و حالا در گیر و دار جدایی برای به دست آوردن یک تجرد مستقل از نظام خانواده است. داستان این تصمیم مهم با نمایش بخشی از زندگی شکننده ی آذر پیوند می خورد. او یک دختر شهرستانی است که برای تجربه ی ابراز خودِ بدونِ سانسورش از بافت سنتی خانه ی پدری و

نامه های دو باستان شناس زن ایرانی از دو سوی جهان به هم... راهکارهایی برای شناخت دوباره جهان

لیلا پاپلی یزدی و فرناز خطیبی
1.jpg

نامه های زیر نامه هایی واقعی اند. نامه هایی از دو سرزمین از دو سوی جهان: ژاپن و آلمان. ما هر دو در ایران درس خوانده ایم در دانشگاه تهران، هر دو باستان شناسیم. در دو سال گذشته درکمان از جهان را به صورت نامنظم به شکل نامه برای هم نوشته ایم، درکی که مطمئن باستان شناس بودن، ایرانی بودن و زن بودن در چگونگی نگارش آنها نقش داشته است. زمینه های فرهنگی که ما همکنون در آن قرار داریم بسیار متفاوت است و

خانه ای از رنگ و رویا؛ نگاهی انسانشناختی به معماری خانه مکرمه قنبری

احمد پیرزاد
 قنبری.jpg

چکیده: هدف از ارایه این مقاله بررسی رابطه انسان و معماری (خانه و مسکن) در خانه مکرمه قنبری نقاش خودآموخته بابلی است که بخش زیادی از خانه خود را در روستای دریکنده بابل با نقاشی هایش زینت داده است. او در نقاشی های دیواری منزلش سرگذشت زندگی خود را به صورت تمثیل وار و گاها نمادین بیان کرده است.

جوش های صورتم ذهنم را مشغول می کند!

فاطمه سیارپور / طرح ایرج اسماعیل پورقوچانی
make up2 - Copy.jpg

پدرش پزشک و مادرش کارشناس ارشد ادبیات فارسی و مدرس در یک مدرسه ی معارف  بانوان است. تنها دختر یک خانواده ی 4 نفری و متاهل است. کارشناسی علوم اجتماعی دارد، اما برای گرفتن کارشناسی ارشد یک بازنگری طولانی در علاقمندی ها و توانمندی های فردی و خانوادگی اش داشته است. در فضاهای عمومی پوشش چادر دارد. پرانرژی و اهل معاشرت اجتماعی است و بیشتر

اندیشه های تصویری (13): مردانگی

ناصر فکوهی/ طرح: ایرج اسماعیل پورقوچانی
Untitled-3 copy.jpg

مردانگی واژه ای است در آن واحد پدرسالارانه و زن دوستانه. زن بودگی ظاهرا، دستکم گروهی از زنان را، از تعلق داشتن به حوزه «مردانگی» معاف می کند و به ایشان اجازه می دهد در حلقه ابدی شرارت در جایگاهی برگزیده ومنحصر به فرد که به ایشان منسوب شده، آرام بگیرند و آن را، بی هیچ رقیبی،  از آن خود کنند : نقطه ثقل مصیبت ها و شادمانی ها، مرکز و محور تلخی ها و شیرینی ها: سرچشمه جاودانه آفرینش ها و خیال . اما در این

زنِ طبیعی، مردِ فرهنگی در دیدگاه شری اورتنر

لادن رهبری
Ortner_3.jpg

اولین بار این ایده ی جهانشمول طبیعی انگاشته شدن زنان و فرهنگی انگاشته شدن مردان را شری اورتنر در ماه اکتبر سال 1972 به صورت سخنرانی در کلاس درسی اش با عنوان "زنان: اسطوره و واقعیت" در کالج سارا لائورنس ارائه داد. در نوامبر 1972 نیز شرح کوتاهی از آن در جلسات انجمن انسان شناسی در تورنتو ارائه شد. در این میان کارن بلو، رابرت پال، میشل روزالدو، دیوید اشنایدر و ترنس ترنر انتقادهایی از وی

اخلاق و عکس های خصوصی تاریخی: اخلاق "تاریخی" نمی شود

لیلا پاپلی یزدی
basta1.jpg

مردی از یکی از همسرانش عکسی در خلوت فضای خصوصی می گیرد. این عکس خصوصیات پورنوگرافیک دارد. صد سال بعد نه مرد زنده است نه زن اما عکس تاریخی شده است. ارزش تاریخی عکس سبب می شود که از آن در فیلمهای مستند استفاده شود بی اینکه اخلاقا حریم فضای خصوصی زن و مرد "تاریخی شده" در نظر گرفته شود.

تمامی حقوق این پایگاه برای «انسان شناسی و فرهنگ» محفوظ است.