سرآغاز

فرهنگ زرتشتی

شهریاری در چیستای ابدیت

...
4.jpg

ریاضیدان (1305-1391)
پرویز شهریاری ریاضیدان، نویسنده و مترجم برجسته کشور و از فرهیخته ترین هم میهنان زرتشتی ما، روز جمعه گذشته، 22 اردیبهشت 1391(12 مه 2012) در سن 86 سالگی در گذشت. شهریاری در طول نزدیک به 70 سال نقش عظیمی در ترویج فرهنگ علمی در کشور ما داشت و نسل هایی پی در پی  از خلال نوشته ها و ترجمه های بی شمار او با ریاضیات و فیزیک آشنایی یافتند. از این رو باید او را معلم و

پیوست: 

معرفی 4کتاب در زمینه جشن نوروز

نسرین گلدوست
spring1.jpg

انسانها همواره به برپایی جشنها و آئینهای برگزاری مناسک خاص آنها وحرمت نهادن به باورها واعتقات مناسب با هر سنت کهن اهتمام فراوان ورزیده اند.گاه این سنت ها با جشن و پایکوبی همراه بوده اند که خوشایند آدمی است و گاه نیز محرمات وممنوعاتی در پی داشته اند. نکته جالب توجه اینجاست که در این شرایط نیز افراد جامعه با میلی درونی به پاسداشت آنها اقدام نموده اند. شاید این میل وکشش درونی در حفظ و رعایت حدود هر

ماه اردیبهشت: بهار نیرومند

بهار مختاریان
3290753-md.jpg

 اردیبهشت در فارسی برگرفته از ارتوهشت artawahišt فارسی میانه ( اوستایی  aša vahišta که تنها یکبار در گاهان آمده است) به معنی "بهترین نظم/ بهترین راستی" است.  در منابع فارسی میانه در پیوند تنگاتنگی با وهومن (بهمن) قرار دارد و اورمزد با این دو رای می زند.

ریشه‌شناسی واژة مرد (مردم) ، نر (هنر)

ليلا عسگري
Photo0194.jpg

مرد     
واژة فارسی مرد (mard) در اوستا marəta- « میرا، فانی، مرد، انسان » آمده، که برگرفته از mar-1  « مُردن» دانسته‌اند. فارسی باستان  martiya- صفت  به عنوان اسم «مرد»، در کتیبة بیستون DB1/21  آمده:
θātiy Dārayavauš xšāyaθiya atar imā dahyāva martiya hya āgariya āha avam ubartam abaram
«داریوش شاه گوید: در این سرزمین‌‌‌ها، مردی که وفادار بود، او را خوب پاداش دادم»

ماه فروردین: ماه قنات شویی

بهار مختاریان
iran-tonekabon-copy.jpg

فروردین برگرفته از fravaši  است که در اوستا به ارواح درگذشتگان نیکوکارو پارسا اطلاق می شود. اینان روح پارسایان را پس از مرگ راهنمایی می کنند. لومل (Lommel) ریشه ی این واژه را از *fra-vrti می داند که به معنی «تصمیم درست» است. در منابع زرتشتی فروشی ها به مینوی بد تعلق ندارند

ماه بهمن: ماه گزنه

بهار مختاریان
snow-scene-finish1.jpg

در دومین روز از ماه بهمن، جشن بهمنگان برگزار می شد. این جشن در متون به صورت معرب بهمنجه نیز آمده است. غذا یا آشی که در این جشن پخته می شد، از گوشت نبود و این عمل با در نظر گرفتن توضیحی که برای ماه دی، ماه روزه در گاهشماری هخامنشی آورده شد، مناسب می آید. این که زمان

از اسطوره تا تاریخ

سارا ناظمی
Ketab - 29 Dey 90- Ostoureh Bahar.jpg

بهار، مهرداد، 1376، از اسطوره تا تاریخ، گردآورنده و ویراستار ابوالقاسم اسماعیل پور، تهران: نشر چشمه
درباره نویسنده: مهرداد بهار(1373-1308) در تهران به دنیا آمد. زمینه های تحصیلی وی زبان و ادبیات پارسی، زبان اوستایی و پارسی باستان بوده است و در رشته فرهنگ و زبان های باستانی موفق به اخذ درجه دکترا شد. از آثار این ایرانشناس و پژوهشگر اسطوره شناسی می توان به واژه

ریشه‌شناسی واژة زمستان ( زمهریر)

ليلا عسگري
winter.jpg

واژة فارسی زمستان  مرکب از zam « زمستان» و پسوند زمان -istān است، این واژه در اوستا به صورت zaēn،zayan   و نیز zyam « زمستان» باقی مانده است، در فارسی میانه نیز صورت‌های zam ، zamistān و damistān  «زمستان» آمده است.  در دیگر زبان‌های ایرانی میانه نیز زمستان صورت‌های مشابه و ریشة یکسان دارد مانند: سغدی ‘zmy، zmyy، zm’k « زمستان» پارتی zmg « زمستان»، ختنی

گزارش تصویر: دخمه های اطراف یزد

زانیار عمرانی
Dakhme.jpg

یکی از پرسش‌هایی که از دیرباز همواره در ذهن بسیاری از غیر زرتشتیان و گروهی از زرتشتیان نیز مطرح بوده، علت «دخمه‌گذاری» درگذشتگان در ایران باستان و هزاران سال پیش است. برای پاسخ دادن به این پرسش، برخی از اندیشمندان و پژوهشگران چه زرتشتی و چه غیرزرتشتی، به واکاوی و جست‌و‌جوی شرایط زندگی و آب و هوایی ایران در دوران باستان پرداخته‌اند و توانسته‌اند پاسخ‌های منطقی برای این

دی ماه ماه ِ بی نام یا ماه ِ روزه؟

بهار مختاریان
ch 2.jpg

  نام ماه دی  مشتق از صورت اوستایی daδvah-؛ daduš- «آفریدگار، دادار» است. دادار  نام خاص نیست و می تواند بر ایزدان بسیاری اطلاق گردد. اما بسیاری این نام را بر پایۀ ماهنام فارسی باستان در ماه دهم، یعنی «انامکه» به معنی «بی نام» صفتی برای بزرگترین خدا یعنی اهورامزدا دانسته اند

تمامی حقوق این پایگاه برای «انسان شناسی و فرهنگ» محفوظ است.