شهرهای مهم سوئیس/ زوریخ 1

سعیده بوغیری
zurich

زوریخ یکی از شهرهای آلمانی زبان سوئیس و مرکز کانتون زوریخ است. اگرچه آلمانی، زبان رسمی این کانتون است، اما اهالی زوریخ به زبان زوریخی صحبت می کنند که یکی از لهجه های آلمانیک {آلمانی سوئیسی} است که برخی عبارات خارجی خود را از زبان های فرانسه، ایتالیایی، انگلیسی و ... به عاریه می گیرد. زوریخ یک شهر بسیار جهانی است که 30% اهالی آن خارجی هستند. بر اساس گزارش روزنامه ای در سال 2012 زوریخ گران ترین شهر دنیا شناخته شده و بر اساس شاخص مرسه {شاخص طبقه بندی شهرهای جهان بر اساس کیفیت}، زوریخ از میان 221 شهر دنیا دومین شهر از لحاظ شاخص کیفیت زندگی معرفی شده است.

با وجود آنکه برن، مرکز اداری کنفدراسیون سوئیس به شمار می رود، زوریخ یک قطب بین المللی اقتصادی، مالی، علمی و هنری را تشکیل می دهد و جزو شهرهای جهانی است که جمعیت آن در سال 2014 به بیش از 400هزار نفر می رسید. این شهر به همراه شهرک های اقماری اطراف، 1.3میلیون نفر جمعیت دارد که این امر آن را به یک کلانشهر تبدیل می کند.

قدیمی ترین سند مکتوب که در آن نام زوریخ به شکل لاتین آن آورده شده، به یک سنگ قبر کوچک متعلق به قرن دوم پس از میلاد مربوط است که در محله لیندن هوف محوطه قدیمی شهر یافت شد. نشان این شهر نیز در اصل یک نشان اریب قطری است که روی آن دو قسمت وجود دارد که رنگ های مربوط به این شهر را نشان می دهند: رنگ آبی در قسمت پایین و نقره ای در بخش بالایی. این نشانه برای نخستین بار در سال 1389 بر روی یکی از مهرهای کاخ دادگستری زوریخ پیدا شد و تا امروز به عنوان نشان کانتون زوریخ به شمار می رود. پرچم این شهر نیز از سال 1434 از همین طرح تشکیل شده است.

 

از لحاظ جغرافیایی، زوریخ در شمال شرقی سوئیس در بخش فلات سوئیس در انتهای شمالی دریاچه زوریخ و حدود 30 کیلومتری کوهستان آلپ قرار دارد. این شهر در یک دره باستانی یخی به ارتفاع 408 متر جای گرفته که در آن، رود لیما از دریاچه زوریخ منشعب می شود و به رود زیل {Sihl} می پیوندد. سومین جریان آب مصنوعی که به شکل زیگزاک از میان این شهر می گذرد، شانتزن گرابن{Schanzengraben} نام دارد که به منظور حفاظت از گسترش بخش غربی شهر در قرن هفدهم و هجدهم سازمان داده شد.

زوریخ در بخش غرب و شمال غرب  و نیز شمال شرق خود در میان کوهستان هایی کوچک یا تپه هایی بزرگ احاطه شده که در قسمت جنوبی به موازات دریاچه زوریخ و نیز در قسمت شمال شرقی در کنار دره لیما ادامه پیدا می کنند. این کوه ها به ترتیب اوتلی برگ {Uetliberg} و زوریخ برگ {Zürichberg} نام دارند. به جز دریاچه، شهر از لطافتی بهره مند است که دو جنگل بزرگ حفاظت شده واقع در شیب های غربی و شرقی به آن عرضه می کنند. این جنگل ها از قرن نهم میلادی به شهر تعلق دارند و بیش از هزار سال است که در انس گرفتن زوریخ با چوب سهم دارند. البته مدیر سابق جنگل زوریخ رفته رفته بهره برداری از چوب این جنگل را قطع کرد تا دوباره جنبه طبیعی جنگل را به آن بازگرداند. با اینهمه، این جنگل به دلیل وجود جاده های متعدد هنوز بسیار قطعه قطعه است و دیگر با گرداگرد دریاچه که به حالت شهری درآمده، مرتبط نیست. این دو جنگل بزرگ امروز حکم مکانی برای استراحت و گردشگاهی بسیار محبوب برای اهالی زوریخ را دارند.

رویهمرفته زوریخ و حومه آن در امتداد سه محور اصلی گسترده می شود:

  • در جنوب، در امتداد دو رود منشعب از دریاچه زوریخ،
  • در شمال غربی در امتداد دره لیما به سمت بادن بروگ {Baden-Brugg}،
  • در شمال شرقی به سمت فرودگاه زوریخ که خود، زوریخ برگ را دربرمی گیرد.

در بخش غربی نیز اوتلی برگ حکم یک مانع طبیعی نه چندان قابل گذر و البته در احاطه گرفته شده را دارد. بخش شهری زوریخ دارای مساحتی بالغ بر 87.88 کیلومتر مربع است که 4.1 کیلومتر مربع آن را دریاچه زوریخ به خود اختصاص داده. سکونتگاه های شهر در دره لیما متمرکز هستند که از شمال غربی به سمت جنوب شرقی به عرض حدود 4-3 کیلومتر امتداد دارد. کوهستان اوتلی برگ و بوئخ هوگر {Buechhoger} مشهورترین نمایندگان کوهستان آلبیس {Albis} در جانب غربی همین دره لیما هستند. اوتلی برگ بلندترین نقطه زوریخ و حومه آنست و سکویی مصنوعی در قله آن، امکان مشاهده چشم انداز منحصربفردی از این شهر و به دنبال آن کوهستان آلپ را بدست می دهد. در کوهپایه و به سمت جنوب، دره زیل پیداست. زوریخ از اقلیمی معتدل بهره مند است. این شهر به طور میانگین 88 روز در سال یخبندان است که 26 روز آن دما از صفر فراتر نمی رود. 30 روز دیگر هم دما بالای 25 درجه است. سه روز نیز گرما به اوج خود می رسد.

شهر زوریخ تنها شهرستان بخش زوریخ است و از لحاظ اداری به 12 منطقه و 34 محله تقسیم می شود. در قرن نوزدهم، زوریخ توسعه شهری بسیار بالایی به خود دید و در پی دو گسترده سازی پی در پی در سال های 1893 و 1934 و جذب 19 بخش مجاور، زوریخ کنونی شکل گرفت که مساحت آن به بیش از 50 برابر مساحت پیش می رسد. منطقه 1 زوریخ {Kreis 1} به قلمرو این شهر پیش از سال 1893 اطلاق می شود که در حال حاضر بخش قدیمی شهر را تشکیل می دهد. بخش های تاریخی شهر که به نام های شهر کوچک {die Kleine Stadt} و شهر بزرگ {die Grosse Stadt} خوانده می شوند، به ترتیب در کرانه چپ و راست رود لیما قرار دارند. کرانه راست رود، امروز دورفلی یا نیدردورف {Dörfli, Niederdorf} خوانده می شود. محله های اداری کنونی در ساحل راست و محله های شهری در ساحل چپ قرار دارند. محله شهری زوریخ یکی از پرجنب و جوش ترین محله هاست که صدها بوتیک در آن واقع شده و شاهد برگزاری فستیوال های پرشماری است. بر اساس سرشماری سال 2010 جمعیت زوریخ در ناحیه شهری به بیش از 370هزار نفر و در زوریخ بزرگ به نزدیک به یک میلیون و صدهزارنفر می رسد.

دو رخداد مرتبط با انقلاب صنعتی در گسترش این شهر تاثیر بسزایی داشت و به افزایش شدید جمعیت آن انجامید: تخریب استحکامات محصورکننده شهر بین سال های 1833 و 1903 و توسعه خطوط آهن از سال 1847 و پنج سال پس از آن، توسعه راه های ملی و بین المللی. این توسعه ادامه یافت تا اینکه حوالی سال 1960 به اوج خود رسید. سپس در دهه 1980 جمعیت کاهش زیادی به خود دید تا اینکه در سال 2000 که آخرین سرشماری فدرال سوئیس برگزار شد به نرخ ثابتی رسید. ملیت های ساکن این شهر را از لحاظ تعداد ساکنان می توان به این ترتیب برشمرد: آلمانی، ایتالیایی، سایر کشورهای اتحادیه اروپا، آسیایی، صرب و مونته نگرو، پرتغالی، اسپانیایی، ترک، آفریقایی، اتریشی، مقدونیه ای، کروات، بوسنیایی. در سال 2007 نرخ بیکاری در زوریخ به 2.6% می رسید که نرخ نسبتا ضعیفی به شمار می رود. در عین حال 14000 نفری که از کمک های اجتماعی استفاده می کنند 4% جمعیت این شهر را تشکیل می دهند.

زوریخ بزرگ دارای 132 بخش است که در کانتون های زوریخ، آرگووی و شویتز قرار دارند. 80% از جمعیت تقریبا یک میلیون و صدهزارنفری کانتون زوریخ در زوریخ بزرگ زندگی می کنند. درحالیکه جمعیت شهر زوریخ در بازه زمانی 1960-1850 افزایش چشمگیری به خود دید، جمعیت ساکن در زوریخ بزرگ بین سال های 1940 تا 1970 افزایش داشت و این افزایش به عکس مرکز زوریخ تا امروز ادامه داشته است. زوریخ همچنین در مرکز حیطه شهری زوریخ واقع است. از میان حومه های شهری آن می توان از موارد زیر نام برد: وینترت هور، بادن بروگ، زوگ، شافهاوس، لاخن، فراوِن فلد، لنتزبورگ، وولن. این حیطه شهری که از نظر مساحت و جمعیت بزرگ ترین حیطه شهری سوئیس به شمار می رود، با رشدی بالاتر از میانگین ملی سوئیس، مرکز اصلی اقتصادی این کشور است. نواحی زوریخ غربی (دره لیما) و زوریخ شمالی (دره گلات) نواحی ای هستند که بیشترین تقاضای رشد اقتصادی را دارند. در کنار این مفهوم آماری و رسمی از حیطه شهری، از مفهومی به نام "زوریخ بزرگ" {Grand Zurich} نیز استفاده می شود که خاص محیط های تجاری و اقتصادی است. یکی از تعاریف این مفهوم اخیر، امکان اتصال به فرودگاه زوریخ ظرف حداکثر 90 دقیقه است. این ناحیه نزدیک به سه میلیون و دویست هزار نفر جمعیت دارد.

زبان رسمی زوریخ، آلمانی است، با اینهمه زبانی که در این شهر به کار می رود، آلمانی زوریخی نام دارد که یکی از لهجه های آلمانی سوئیس است. برخی بخش های این شهر از زبان های دیگری مانند فرانسه و ایتالیایی استفاده می کنند که آنها هم زبان های ملی سوئیس هستند، همین طور در محیط کار از انگلیسی نیز استفاده می شود. اقلیت های خارجی به زبان های خود صحبت می کنند که از میان آنها می توان به صربی، کرواتی، آلبانیایی و ترکی اشاره کرد. در مقایسه با سایر نواحی سوئیس آلمانی زبان، در زوریخ استفاده بسیار بالاتری از زبان آلمانی استاندارد می شود. استفاده از زبان های انگلیسی و فرانسه نیز در این شهر روبه افزایش است، حال آنکه ایتالیایی رو به کاهش می گذارد. همچنین زوریخ بیشترین گویشوران زبان رومانش یا رومانیایی سوئیس در بیرون از کانتون گراوبوندن را داراست.

زوریخ مدتها مهد مسیحیت پروتستان به شمار می رفت. در سال 1850 بیش از 90% اهالی زوریخ خود را پروتستان می دانستند. اما این سهم در طول زمان روبه کاهش گذاشته است. چرا که جمعیت کاتولیک- رومی آن به قدری افزایش پیدا کرد که در سال های دهه 1980 به نسبتی برابر با پروتستان های این شهر رسید. طبق آمار سال 2000 توزیع جمعیت بر اساس دین در زوریخ را به این ترتیب می توان نشان داد: کاتولیک رومی، پروتستان، بدون دین یا بدون ذکردین، اسلام، ارتدوکس، یهودی.

پایان بخش اول

 

http://anthropology.ir/article/30113

http://anthropology.ir/article/30029

http://anthropology.ir/article/30003

http://anthropology.ir/article/29930

http://anthropology.ir/article/29871

http://anthropology.ir/article/29638

http://anthropology.ir/article/29638

http://anthropology.ir/node/895

http://www.anthropology.ir/node/1685

http://anthropology.ir/node/2002

http://anthropology.ir/node/24141

http://anthropology.ir/node/2282

http://anthropology.ir/node/6982

http://www.anthropology.ir/node/6837

http://www.anthropology.ir/node/6672

http://anthropology.ir/node/22420

 

 

لیندن هوف
فرودگاه زوریخ
اسکله رود لیما
اوتلی برگ
زوریخ برگ

دوست و همکار گرامی


چنانکه از ​فعالیت های داوطلبانه کانون ​«انسان شناسی و فرهنگ» و ​مطالب منتشر شده​ در سایت آن​ ​بهره می برید و انتشار آزاد این اطلاعات ​و استمرار این فعالیت ها را مفید می دانید، لطفا در نظر داشته باشید که در کنار همکاری علمی، نیاز به کمک مالی همه همکاران و علاقمندان نیز وجود دارد. کمک های مالی شما حتی در مبالغ بسیار اندک، می توانند کمک موثری برای ما باشند.

لطفا کمک های خود را به حساب زیر واریز کنید و در صورت دلخواه با ایمیل به ما اطلاع دهید.

شماره حساب بانک ملت: 117360766


شماره شبا: IR98 0120 0000 0000 0117 3607 66


شماره کارت: 7634-4916-3372-6104


به نام آقای رضا رجبی

نویسنده

بوغیری، سعیده

مطالب نویسنده